درگذشت دکتر داور شیخاوندی؛ وداع با یکی از پیشگامان جامعهشناسی ایران
خبر درگذشت دکتر داور شیخاوندی، از چهرههای برجسته و پیشگام جامعهشناسی ایران، ضایعهای تلخ برای جامعه علمی کشور است. او از نسلی بود که جامعهشناسی را نه صرفاً بهعنوان یک رشته دانشگاهی، بلکه بهعنوان ابزاری برای فهم عمیقتر انسان ایرانی و تحولات اجتماعی معاصر میدید.
به گزارش قاب فردا به نقل از همشهری آنلاین، خبر درگذشت دکتر داور شیخاوندی، از چهرههای برجسته و پیشگام جامعهشناسی ایران، ضایعهای تلخ برای جامعه علمی کشور است. او از نسلی بود که جامعهشناسی را نه صرفاً بهعنوان یک رشته دانشگاهی، بلکه بهعنوان ابزاری برای فهم عمیقتر انسان ایرانی و تحولات اجتماعی معاصر میدید؛ نسلی که باور داشت شناخت جامعه، پیششرط اصلاح آن است.
دکتر شیخاوندی سالها در عرصه آموزش و پژوهش حضوری فعال و اثرگذار داشت. کلاسهای درس او فقط محل انتقال مفاهیم نظری نبود، بلکه فضایی برای پرسشگری، نقد و تمرین نگاه جامعهشناختی به مسائل روز به شمار میرفت. او به دانشجویان میآموخت که جامعهشناسی صرفاً حفظ نظریهها نیست؛ بلکه نوعی «دیدن» است؛ دیدن آنچه در لایههای پنهان روابط اجتماعی جریان دارد، از ساختارهای قدرت گرفته تا تغییرات فرهنگی و شکافهای نسلی.
در آثار و سخنانش، توجه به واقعیتهای عینی جامعه ایران جایگاهی ویژه داشت. او همواره بر ضرورت بومیسازی مفاهیم علوم اجتماعی تأکید میکرد و معتقد بود نظریهها زمانی معنا پیدا میکنند که با زیستجهان مردم پیوند بخورند. این نگاه، از او پژوهشگری ساخت که دغدغه توسعه، عدالت اجتماعی و فهم تحولات فرهنگی را بهطور جدی دنبال میکرد.
دکتر شیخاوندی همچنین از مدافعان تقویت نهاد دانشگاه بهعنوان نهادی مستقل و مسئول در برابر جامعه بود. او دانشگاه را نه جزیرهای جدا از مردم، بلکه قلب تپنده اندیشهورزی اجتماعی میدانست؛ جایی که باید با نقد منصفانه و تحلیل علمی، به روشنتر شدن مسیر آینده کمک کند. همین رویکرد، جایگاه او را در میان همکاران و شاگردانش به شخصیتی محترم و اثرگذار بدل کرد.
بیتردید بخش مهمی از میراث او در نسلهایی از دانشجویان و پژوهشگران ادامه خواهد یافت که تحت تأثیر آموزههایش پرورش یافتند. بسیاری از آنان امروز در دانشگاهها، مراکز پژوهشی و عرصههای اجرایی کشور فعالاند و نگاه تحلیلی و انتقادی خود را وامدار سالها تلاش و راهنمایی او میدانند.
درگذشت این استاد فرهیخته، فرصتی است برای بازخوانی آثار و اندیشههایش و تأمل دوباره بر اهمیت علوم اجتماعی در فهم مسائل پیچیده امروز ایران. جامعهای که خود را نشناسد، در مسیر آینده با دشواریهای بیشتری روبهرو خواهد شد؛ و این دقیقاً همان نکتهای بود که دکتر داور شیخاوندی همواره بر آن تأکید داشت.
جامعه علمی کشور با فقدان او یکی از سرمایههای ارزشمند خود را از دست داده است. یاد و نام این استاد پیشگام در حافظه دانشگاه و در ذهن شاگردانش زنده خواهد ماند و آثار علمیاش همچنان الهامبخش پژوهشگران و علاقهمندان علوم اجتماعی خواهد بود. روحش شاد و یادش گرامی.
