جنگ پنهان چین در ایران برای نجات چیست؟ | همه نگرانیهای پکن
نگرانی چین از اختلال در تجارت انرژی و پروژههای منطقهای باعث شده پکن همکاریهای فناوری، زیرساختی و مالی خود با ایران را افزایش دهد تا مسیرهای حیاتی تجارت جهانی و صادرات انرژی بدون وقفه ادامه پیدا کند.
به گزارش همشهریآنلاین، در ماههای اخیر، تحلیلگران اقتصادی و راهبردی در چین با دقت زیادی تحولات امنیتی و فناورانه در ایران را دنبال میکنند؛ تحولاتی که به باور آنان بخشی از اقدامات خرابکارانه منتسب به موساد و سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا بوده و هدف اصلی آن ایجاد بیثباتی در زیرساختهای اقتصادی یک شریک مهم تجاری چین است.
وبگاه خبری کریدل در یادداشتی به قلم نادیا حلمی با عنوان «جنگ خاموش چین در ایران برای حفاظت از مسیرهای طرح ابتکار کمربند و جاده» نوشت که پکن با تمرکز بر همکاریهای اقتصادی، فناورانه و زیرساختی، تلاش دارد ثبات شریک مهم خود یعنی ایران را حفظ کند و مانع از تأثیر اقدامات خرابکارانه منتسب به موساد بر تجارت، انرژی و پروژههای منطقهای شود.
از نگاه پکن، این موضوع فقط یک مسئله امنیتی نیست، بلکه بهطور مستقیم به تجارت جهانی، بازار انرژی و پروژههای بزرگ اقتصادی در منطقه گره خورده است.
چین معتقد است هرگونه اختلال در زیرساختهای دیجیتال، حملونقل، انرژی یا ارتباطات ایران میتواند مسیر تجارت و سرمایهگذاری را مختل کند.
به همین دلیل، پکن از چند سال گذشته تلاش کرده با تقویت همکاریهای فناورانه و اقتصادی، به ثبات اقتصادی ایران کمک کند. در همین چارچوب، چین از ابتدای ۲۰۲۶ طرحی را که تحلیلگران آن را «جنگ آرام اقتصادی و فناورانه برای حفاظت از ایران» مینامند آغاز کرده است؛ طرحی که هدفش تقویت امنیت اقتصادی و دیجیتال ایران و جلوگیری از ضربه به پروژههای مشترک دو کشور است.
در این برنامه، چین تهران را تشویق کرده تا بهجای نرمافزارها و سیستمهای غربی، از فناوریهای امنتر و رمزگذاریشده چینی استفاده کند تا اطلاعات شرکتها، بانکها، پروژههای نفتی و زیرساختی در برابر نفوذ خارجی محافظت شود.
این اقدام به گفته کارشناسان اقتصادی چینی، برای ادامه بدون وقفه تجارت و سرمایهگذاری ضروری است. چین همچنین همکاری فنی خود با ایران را افزایش داده تا مشخص شود نفوذها چگونه به پایگاههای داده دولتی یا اقتصادی ایران رسیده و راههای جلوگیری از تکرار آن پیدا شود.
در کنار این اقدامات فناورانه، چین با ارائه تجهیزات پیشرفته برای حفاظت از زیرساختها تلاش کرده فاصله فناوری ایران با دشمنانش را کاهش دهد؛ اقدامی که از نگاه تحلیلگران اقتصادی چین، برای حفظ امنیت مسیرهای تجاری و انرژی لازم است.
پکن همچنین تلاش کرده از ظرفیتهای سازمان همکاری شانگهای برای همکاری منطقهای استفاده کند تا کشورهای منطقه بتوانند اطلاعات و تجربههای خود را برای حفاظت از پروژههای اقتصادی به اشتراک بگذارند.
چین علاوه بر همکاری فناورانه، حمایت سیاسی و دیپلماتیک خود از ایران را هم ادامه داده است. وزارت خارجه چین بارها اعلام کرده که از حاکمیت و ثبات ایران حمایت میکند، زیرا بیثباتی در ایران میتواند به بازار جهانی انرژی و تجارت ضربه بزند.
پکن همچنین در مجامع بینالمللی از ایران دفاع کرده و اقدامات آمریکا و اسرائیل علیه زیرساختهای ایرانی را عامل افزایش ناامنی اقتصادی در منطقه دانسته است.
از نظر اقتصادی، اهمیت ایران برای چین بسیار زیاد است. چین بزرگترین شریک تجاری ایران است و بخش مهمی از صادرات نفت و انرژی ایران به این کشور انجام میشود. طبق آمارهای موجود، صادرات ایران به چین حدود ۲۲ میلیارد دلار و واردات از چین حدود ۱۵ میلیارد دلار بوده است.
دو کشور همچنین یک قرارداد همکاری ۲۵ ساله دارند که شامل سرمایهگذاریهای عظیم چینی در نفت، گاز، حملونقل، فناوری و زیرساخت میشود؛ سرمایهگذاریهایی که برآورد میشود بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلیارد دلار باشد.
در قالب این همکاریها، چین از روشهایی مثل تهاتر نفت با پروژههای زیرساختی استفاده کرده تا ایران بتواند در شرایط تحریم هم پروژههای اقتصادی خود را ادامه دهد. پروژههایی مانند راهآهن، بنادر و خطوط انرژی، بخشی از همین همکاریهاست. این اقدامات برای چین اهمیت دارد، زیرا ایران یکی از مسیرهای اصلی طرح بزرگ ابتکار کمربند و جاده است؛ طرحی که قرار است تجارت آسیا، اروپا و خاورمیانه را به هم وصل کند.
کارشناسان اقتصادی چینی معتقدند هر اقدامی که باعث بیثباتی در ایران شود، میتواند قیمت انرژی را بالا ببرد، تجارت جهانی را مختل کند و پروژههای بزرگ منطقه را به خطر بیندازد. به همین دلیل، چین ترجیح میدهد با کمک اقتصادی، فناوری و سرمایهگذاری، از ثبات ایران حمایت کند و اجازه ندهد اقدامات خرابکارانه اسرائیل به اقتصاد منطقه ضربه بزند.
در پایان یادداشت آمده است، نگاه چین به ایران یک نگاه اقتصادی بلندمدت است. پکن میخواهد شریک مهم خود در مسیر توسعه باقی بماند تا صادرات انرژی، پروژههای مشترک و مسیرهای تجاری بدون مشکل ادامه پیدا کند.
به باور تحلیلگران چینی، حفظ ثبات اقتصادی ایران نهتنها به نفع دو کشور، بلکه به سود کل منطقه و اقتصاد جهانی است؛ موضوعی که نشان میدهد همکاری تهران و پکن بیش از هر زمان دیگری برای آینده تجارت و انرژی در جهان اهمیت دارد.
