یک مشکل شایع در سالمندان | چرا سالمندان باید نوشیدن آب را جدی بگیرند؟
با افزایش سن، حس تشنگی به طور طبیعی کاهش مییابد و بسیاری از افراد سالمند متوجه تشنگی خود نمیشوند.
به گزارش همشهریآنلاین، کمآبی بدن، یکی از مشکلات شایع در سالمندان است که اغلب نادیده گرفته میشود. دلیلش هم این است که با افزایش سن، حس تشنگی به طور طبیعی کاهش مییابد و بسیاری از افراد سالمند حتی زمانی که بدنشان نیاز مبرم به آب دارد، متوجه آن نمیشوند. این پدیده، سالمندان را در معرض خطر کمآبی مزمن قرار میدهد و میتواند عوارض ناخوشایندی روی سلامت جسم و روان آنها داشته باشد.
برخلاف تصور عمومی، تشنگی همیشه نشانه قابل اعتماد برای نوشیدن آب نیست. تحقیقات نشان میدهد با افزایش سن، حس تشنگی کاهش مییابد و بسیاری از سالمندان حتی زمانی که بدنشان به شدت به آب نیاز دارد، احساس عطش نمیکنند.
دکتر مریم اسدی، متخصص داخلی در این باره به قاب فردا به نقل از همشهری آنلاینمیگوید: «با افزایش سن – اغلب بعد از ۶۰ سالگی – سیستمهای تنظیم آب و الکترولیت در بدن تغییر میکند و پاسخ به کمبود آب کندتر میشود؛ یعنی فرد سالمند حتی وقتی بدنش به آب نیاز دارد، متوجه نمیشود. سالمندی که فکر میکند تشنه نیست، ممکن است روزها کمتر از نیاز بدنش آب بخورد و این کمآبی به مرور زمان مشکلات متعددی برای او ایجاد میکند.»
او میگوید: «کمآبی در سالمندان میتواند فشار خون، عملکرد کلیهها و حتی فعالیت مغز را تحت تأثیر قرار دهد. سردردهای مکرر، سرگیجه، یبوست، خستگی پایدار و کاهش تمرکز از نشانههای شایع این کمبود هستند. در موارد شدید، کمآبی میتواند منجر به افت فشار، اختلال هوشیاری و حتی بستری شدن شود. موضوعی که خیلی از مردم درباره آن آگاهی و اطلاعاتی ندارند.»
دکتر احمد دلبری، متخصص طب سالمندان هم پیش از این در این باره به قاب فردا به نقل از همشهری آنلاینگفته بود: «کاهش حس تشنگی معمولاً از حدود ۶۰ سالگی به بعد آغاز میشود، اما در همه به یک اندازه ظاهر نمیشود. این تغییر در ابتدا خفیف و تدریجی است و ممکن است در سالمندانِ “نسبتاً جوان” (۶۰ تا ۷۵ سال) کمتر محسوس باشد، اما در سالمندان ۸۰ سال به بالا یا آنهایی که دچار بیماریهای مزمن، نارسایی کلیه، زوال عقل یا مصرف داروهای ادرارآور هستند، شدت بیشتری پیدا میکند و خطر کم آبی بهمراتب بالاتر میرود.»
با این حال، پیشگیری از کمآبی ساده است و به رعایت عادتهای روزانه برمیگردد. دکتر اسدی میگوید: «سالمندان باید مصرف مایعات را به برنامه روزانه تبدیل کنند و فقط منتظر احساس تشنگی نباشند. خوردن میوهها و سبزیجات آبدار مانند هندوانه، خیار و پرتقال میتواند بخشی از آب مورد نیاز بدن را تأمین کند. کاهش مصرف نوشیدنیهای کافئیندار و پرنمک هم به حفظ تعادل آب در بدن کمک میکند.»
بیشتر بخوانید؛
زمین خوردن سالمندان از این سن شروع میشود
چرا سالمندان در شرایط بحرانی بیشتر از دیگران آسیب میبینند؟
احتمال بروز افسردگی در سالمندان گوشی باز
متخصصان تاکید دارند که استفاده از بطریهای نشانهدار یا یادآور موبایل، روش مؤثری برای نظارت بر میزان مصرف روزانه آب است. اسدی میگوید: «با توجه به این که اغلب سالمندان در استفاده از موبایل تسبط و تبحر کافی ندارند، همان بطریهای نشانهدار و یا یادداشت کردن یا تیک زدن روی یک تکه کاغذ کافی است. مثلا تا پایان روز اگر ۸ تیک روی کاغذ بزنند، یعنی ۸ لیوان – معادل ۲ لیتر – آب خوردهاند و این عالی است.»
اسدی تأکید میکند: «خانوادهها و مراقبان سالمندان هم نقش مهمی در پیشگیری از کمآبی دارند. حتی اگر فرد سالمند ادعا میکند تشنه نیست، اطرافیان یا اصطلاحا مراقبان او میتوانند او را به نوشیدن منظم آب ترغیب یا این کار را به او یادآوری کنند. تنها با نوشیدن منظم آب، سالمندان میتوانند از بسیاری از مشکلات جسمی و ذهنی مرتبط با کمآبی پیشگیری کرده و کیفیت زندگی خود را حفظ کنند.
